Kategoria: Życie w UK

  • Emerytura z Polski i Anglii. Jak o nią wnioskować i jakie są zasady ich przyznawania?

    Emerytura z Polski i Anglii. Jak o nią wnioskować i jakie są zasady ich przyznawania?

    Co jakiś czas pojawiają się z Waszej strony pytania związane z sytuacją. gdy należy się emerytura z Polski i Anglii. Gdzie składać wniosek, jak emerytura z Polski wpływa na angielską emeryturę itp. Dlatego konieczne informacje postanowiłam zebrać w jednym artykule.

    Poniższy tekst należy jednak traktować jako aktualny tylko na najbliższe 2 lata lub do czasu oficjalnego zakończenia negocjacji UK z Unią Europejską i formalnego i rzeczywistego opuszczenia Unii przez Wielką Brytanią. Do tego czasu obowiązują jeszcze przepisy o unijnej koordynacji świadczeń. Po tym czasie zasady wypłaty emerytur będą obowiązywać zgodnie z umową, jaką Wielka Brytania musi zawrzeć z Polską.

    Emerytura z Polki i Anglii – O jaką emeryturę chodzi?

    Artykuł dotyczy tylko wymagań związanych z new State Pension i emeryturą naliczaną w Zus. Czyli świadczeń wypłacanych przez dane państwo. To jak wypłacane są emerytury prywatne – czy w Anglii czy w Polsce – zależy indywidualnie od Twojej podpisanej umowy z daną instutucją.

    Informacje odnośnie wypłacania emerytury w Unii Europejskiej

    Dzięki temu, że UK należy jeszcze do Unii Europejskiej, to dzięki możliwości swobodnego przemieszczania się i wybierania miejsca pracy w obrębie całej UE, właściwie konieczna okazała się unijna koordynacja systemów emerytur. Dzięki czemu nabycie uprawnień i wypłata świadczeń jest znacznie łatwiejsze. Obowiązuje także w tym zakresie
    zasada równego traktowania. Tzn Polak mieszkający w Wielkiej Brytanii musi być traktowany tak samo jak Brytyjczyk, wedle tych samych praw i regulacji.

    Co dokładnie oznacza w praktyce unijna koordynacja w zakresie emerytur?

    Przede wszystkim, jeśli okres pracy w danym kraju jest zbyt krótki, by nabyć prawa do emerytury tego kraju, to można do nabycia uprawnień doliczyć lata pracy w innym kraju członkowskim.
    Czyli jeśli przepracowałeś w Anglii 5 lat, to jest to za mało, by liczyć na wypłatę brytyjskiej emerytury. Ta jest bowiem wypłacana w przypadku przepracowania 10 lat. Ale jeśli te brakujące 5 lat przepracowałeś w Polsce, wtedy UK zaliczy Ci ten czas w Polsce i uzna, że spełniasz warunki wypłaty emerytury. Ale wypłaci ci ją tylko za czas faktycznie przepracowany na terenie Wielkiej Brytanii. Czyli za te 5 lat. Emerytury bowiem w każdym kraju członkowskim są wyliczane niezależnie , na podstawie prawa w danym kraju, ale możliwa jest możliwa łączna wypłata i koordynacja działań z tym związana.

    Jak wygląda procedura składania wniosku o emeryturę, gdy pracowało się w kilku krajach Unii Europejskiej?

    Przede wszystkim nie trzeba składać wniosku w każdym państwie, w którym się pracowało. Wystarczy bowiem złożyć wniosek w instytucji ubezpieczeniowej jednego z państw członkowskich. To rozpoczyna automatycznie procedurę rozpatrywania uprawnień emerytalnych w pozostałych krajach, w których pracowałeś i byłeś ubezpieczony. Czyli składając wniosek o emeryturę w Polsce, jednocześnie rozpoczynasz procedurę o ubieganie się o emeryturę z Anglii.

    Jakie dokumenty są potrzebne?

    Wniosek zaś składasz przeważnie tam, gdzie aktualnie mieszkasz. Nawet jeśli w danym kraju nie pracujesz, to i tak na mocy unijnych przepisów instytucja ubezpieczeniowa przekaże do właściwego kraju. Czyli jeśli zamierzasz zostać w Anglii, to musisz skontaktować się z International Pension Centre. Możesz to zrobić telefonicznie lub za pomocą formularza online. Nie udało mi się na ich stronie znaleźć wniosków do wypełnienia, więc podejrzewam, że są one wysyłane po uprzednim skontaktowaniu się z IPC.
    Jeśli zaś mieszkasz w Polsce, to ubiegając o emeryturę z Polski i z Anglii, to wniosek składasz do najbliższego oddziału ZUS w swoim miejscu zamieszkania. Wniosek składasz na formularzu ZUS Rp-1E, do którego musisz dołączyć

    • formularz unijny E 207 PL – Informacje dotyczące przebiegu ubezpieczenia osoby ubezpieczonej – wypełniony w pkt. 7, czyli zawierający dane o okresach pracy i ubezpieczenia w danych krajach członkowskim, w naszym przypadku w Anglii
    • dokumenty potwierdzające okres pracy i ubezpieczenia – np NI record statement, P60, P45, payslipy
    • dokumenty potwierdzające prawo do uzyskania polskich świadczeń (świadectwa pracy, legitymacje ubezpieczeniowe itp)
    •  

    Przede wszystkim to na Tobie spoczywa obowiązek dostarczenie odpowiednich dokumentów. Bo bez żadnego wniosku i dokumentów emerytura nie będzie Ci automatycznie wypłacana.

    Czy polska emerytura wpływa na wielkość emerytury angielskiej?

    Takie pytanie pojawiło się przy komentarzach w artykule o State Pension. Jak udało mi się dowiedzieć w Zusie i otrzymanego przez nich ulotki – na pewno emerytura z Anglii nie wpływa na wysokość emerytury z Zusu. Podejrzewam, że podobnie jest w przypadku odwrotnym, czyli że emerytura z Polski nie wpływa na State Pension. Dlaczego podejrzewam ? Bo nie udało mi się uzyskać konkretnego potwierdzenia tej informacji. Na moje pytanie niestety nie dostałam odpowiedzi. Nie wydaje mi się jednak, aby to była prawda, gdyż przeczyłaby zasadzie równego traktowania. Poza tym naliczanie emerytur odbywa się niezależnie i tylko za okresy pracy w danym państwie. Jeśli jednak chcesz upewnić się jak to będzie w Twoim przypadku, a na emeryturę będziesz przechodzić w ciągu najbliższego czasu, skontaktuj się koniecznie z International Pension Centre.

    Czy można złożyć odwołanie od decyzji w sprawie przyznania emerytury?

    Tak, dzięki rozporządzeniom unijnym masz prawo do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie decyzji. Dotyczy to jednak sytuacji, gdy prawo do emerytury zostało naruszone w wyniku wzajemnego oddziaływanie decyzji wydanych przez co najmniej dwie instytucje państwo członkowskich. Wniosek taki składa się w instytucji, która taką błędna wg Ciebie decyzję wydała. Czyli będzie to ZUS lub International Pension Centre

    Wkrótce mogę zacząć pobierać polską emeryturę, ale do angielskiej brakuje mi jeszcze kilka lat. Co mogę zrobić?

    Zgodnie z zasadą unijnej koordynacji i polską ustawą emerytalną, prawo do emerytury z ZUS ulega zawieszeniu, jeśli nadal pracujesz. Czyli jeśli twoja umowa o pracę nie została rozwiązana przed nabyciem przez Ciebie prawa do emerytury, to Twoja polska emerytura zostaje automatycznie zawieszona. Żeby ją dostać, musisz zakończyć pracę u brytyjskiego pracodawcy.
    Natomiast nie ma przeciwwskazań by podjąć pracę już gdy otrzymujesz polską emeryturę. Musisz jednak zawiadomić ZUS o podjęciu pracy, gdyż może wysokość przychodu może wpłynąć na zawieszenie lub zmniejszenie emerytury.
    Tak samo musisz o fakcie otrzymywania polskiej emerytury zawiadomić HMRC – tak jak w przypadku otrzymywania każdego innego dochodu.
    Jeśli więc zależy Ci bardziej na pracy w UK i zostaniu tu na dłużej, to wydaje mi się, że bardziej opłaca się zawieszenie polskiej emerytury i dalsza praca w UK, aż do czasu osiągnięcia angielskiego wieku emerytalnego.

    Emerytura po Brexicie

    To prawdę mówiąc wielka niewiadoma. Tzn podejrzewam, że oba państwa przyjmą racjonalne przepisy i zasady nabycia praw i wypłat będą takie same lub zbliżone, tyle że procedury mogą być bardziej skomplikowane. I możliwe, ze trzeba będzie starać się każdą emeryturę niezależnie. Ale to bardziej moje domysły. Na konkretne ustalenia trzeba będzie poczekać. Na razie przecież oficjalnie Wielka Brytania nie zaczęła jeszcze nawet procedury wyjścia.

    A przede wszystkim zachęcam Cię do gromadzenia także prywatnej emerytury. Ta bowiem bardziej zależy od umowy między Tobą a instytucją emerytalną niż od ustaleń polityków. Poza tym są to konkretne pieniądze gromadzone na Twoim koncie niż wirtualne zapisy, tak jak ma to miejsce chociażby w ZUS.

  • Q & A, pytania i odpowiedzi (SPP15)

    Q & A, pytania i odpowiedzi (SPP15)

    Witam w kolejnym odcinku podcastu!

    >Tym razem odpowiadam na Wasze pytania dotyczące inwestowania w UK, odzyskiwania nadpłaconego podatku, prowadzenia działalności gospodarczej i kilku innych kwestii. Jeżeli masz jakieś inne pytania dotyczące finansów w UK, wpisz je proszę w komentarzu poniżej.

    Notatki do odcinka

    To wszystko, dziękuję za wysłuchanie audycji i jeszcze raz zachęcam do zadawania kolejnych pytań :)

  • Jak w UK tanio kupować w internecie? (SPP14)

    Jak w UK tanio kupować w internecie? (SPP14)

    Witam w kolejnym odcinku podcastu!
    Tym razem opowiadam o tym jak w Wielkiej Brytanii kupować taniej w internecie. Jeżeli znasz jakieś inne sprawdzone sposoby albo pomocne strony internetowe, o których nie wspominam, napisz o nich proszę w komentarzu. Dzięki z góry

    Newsy

    Jak w Wielkiej Brytanii tanio kupować w internecie?

    • Aby nie wydawać za dużo stosuję następujące 3 zasady:
      [1] Kupuję rzeczy, z których rzeczywiście będę korzystać,
      [2] Zastępuję stary sprzęt (elektronika, ubrania, samochód, etc) bo się „zepsuł” a nie dlatego, że wyszedł z mody albo przestał mi się podobać,
      [3] Kupuję rzeczy jedynie dobrej jakości ponieważ są bardziej wytrzymałe i chętniej z nich korzystam.
    • Zanim kupisz rzecz sprawdź, który sklep oferuje ją w najniższej cenie. Możesz użyć w tym celu tych porównywarek cen: idealo.co.uk, google.co.uk/shopping, pricespy.co.uk i skinflint.co.uk.
    • Najlepsza strona grupująca promocje w UK to: Hot UK Deals.
    • Kupujesz online i w koszyku zakupów zauważyłeś miejsce na wpisanie kodu rabatowego? Dobra wiadomość, oznacza to, że sklep korzysta z kodów i jest szansa na obniżenie ceny zakupów. Odwiedź jedną z następujących stron i poszukaj kodu promo: voucheralarm.com/uk i vouchercloud.com. Po znalezieniu kodu promo skopiuj go do koszyka zakupów, zatwierdź i ciesz się niższą ceną :)
    • Kupujesz online? Korzystaj ze stron typu cashback i odzyskaj część wydanych pieniędzy. Największe strony cashback w UK to Quidco i Top Cashback. Przed wejściem na stronę warto wyczyścić ciasteczka z przeglądarki internetowej a po uzyskaniu cashbacku szybko przelać je na konto bankowe.

  • Łatwe zapamiętywanie angielskich słówek z aplikacją Anki

    Łatwe zapamiętywanie angielskich słówek z aplikacją Anki

    W ostatnim odcinku podcastu o najlepszych narzędziach do nauki angielskiego, opowiadałem między innymi o aplikacji Anki, świetnym programie do zapamiętywania angielskich wyrażeń i słówek. Oto bardziej szczegółowa instrukcja, jak jej używać.

    Zacznijmy od informacji, że użycie aplikacji Anki nie musi ograniczać się do nauki angielskiego. Anki program pomoże nam zapamiętywać niemal dowolną treść, słówka innych języków obcych, fakty historyczne, nazwy geograficzne, daty, wzory, słowem wszystko co chcemy na trwale umieścić w naszej pamięci. Korzystanie z aplikacji przypomina odrobinę tradycyjną naukę za pomocą kartek papieru, tzw. fiszek, na których po obu stronach zapisujemy informacje, które chcemy przyswoić. Tym razem uczymy się jednak za pomocą elektronicznych, interaktywnych i inteligentnych fiszek dostępnych w telefonie, tablecie czy komputerze. Metoda jest idealna do wspomagania nauki języka, jeżeli np. czytamy jakąś treść w języku obcym, tłumaczymy coś, oglądamy telewizję czy uczymy się ze zwykłego podręcznika, utwórzmy fiszki z nowymi słówkami i zwrotami i postarajmy się je zapamiętać. Gwarantuję, że zastosowanie aplikacji znacznie przyspieszy proces nauki :)

    Dlaczego warto stosować aplikacjęAnki?

    Anki nie jest oczywiście jedyną aplikacją do zapamiętywania słówek ale wydaje mi się, że jest najbardziej skuteczną. Mówiłem już w trakcie podcastu, że w kontekście nauki angielskiego najczęściej poleca się stosowanie dwóch innych programów: Duolingo i Memrise. Jeszcze do niedawna sam je polecałem, ale kilka miesięcy temu zauważyłem, że ich stosowanie zupełnie nie pomaga w nauce. Jest duża szansa, że ucząc się z Duolingo i Memrise będziemy wznosić się na kolejne poziomy, poznawać kolejne słówka i zwroty ale nigdy nie będziemy mogli użyć ich w trakcie normalnej rozmowy. Dlaczego? Ponieważ mózg człowieka łatwiej zapamiętuje jedynie treści stanowiące logiczną całość oraz informacje, które są dla nas ważne i które można praktycznie zastosować w życiu. O ile nic się w międzyczasie nie zmieniło zarówno Duolingo jak i Memrise nadal prezentuje przypadkowo wymieszane zwroty i słówka a więc treści, których nie sposób zapamiętać. Korzystanie z Anki jest inne, ponieważ sami tworzymy materiał edukacyjny, układamy i segregujemy w najbardziej zrozumiały dla nas sposób i automatycznie dokonujemy selekcji. Tworzone w ten sposób treści są logicznie ułożone i potrzebne i właśnie dlatego możemy je zapamiętać.

    Skąd pobrać Anki program?

    Aplikacja dostępna jest zarówno na większe systemy operacyjne (Windows, Mac, Linux) jak i urządzenia, telefony i tablety, z Android i iOS. Strona internetowa z linkami do plików instalacyjnych znajduje się pod adresem: ankisrs.net. Istnieje również możliwość stosowania aplikacji bezpośrednio z internetowej przeglądarki – aby uczyć się w taki sposób zalogujmy się na stronie: ankiweb.net. Uwaga, istnieje możliwość równoczesnego stosowania programu na wielu różnych platformach, Anki posiada funkcję synchronizacji, dzięki której nowe fiszki i informacje o kolejnych sesjach nauki będą równocześnie dostępne w wielu różnych miejscach. Aby korzystać z tej funkcji, musimy jedynie zalogować się na wszystkich urządzeniach przy użyciu jednego loginu.

    Wydaje mi się, że dołączanie nowych fiszek jest najbardziej wygodne na komputerze czy laptopie natomiast nauka na telefonie i tablecie. Mając zainstalowaną aplikację w swoim telefonie możemy uczyć się właściwe wszędzie, w autobusie i pociągu w czasie dojazdu do pracy czy szkoły, na przerwie, w kolejce, w łóżku i przy śniadaniu :)

    Jak tworzyć fiszki?

    Anki ma dosyć sporo zaawansowanych opcji dobrze opisanych na stronie internetowej i w plikach pomocy, ale my, przynajmniej na początku, skupmy się na podstawowych funkcjach: dołączaniu nowych słówek i nauce. Chociaż możemy korzystać z gotowych treści przygotowanych przez innych użytkowników, wydaje mi się, że mija się to trochę z celem. Takie podejście spowoduje, że te treści będą przypadkowe i nie będziemy mogli ich zapamiętać :/

    Rozpoczynając naukę z Anki powinniśmy rozróżniać, dwie rzeczy talie i karty (jeśli wybierzecie angielski język aplikacji to są to decks oraz cards). Te pierwsze to większe zbiory fiszek natomiast te drugie to indywidualne kartki „papieru” z informacjami do nauki. Możemy mieć jedną główną talię, którą nazwiemy „Angielski”, ale tworzenie mniejszych zbiorów również ma sens i przyspieszy naukę. Możemy tworzyć mniejsze zbiory, które zawierają nowe słówka np. z danego podręcznika. Możemy też grupować słownictwo ze względu na poruszaną tematykę, np. rozmowa z sprawie pracy, zakupy w supermarkecie, itp. Nic nie stoi również na przeszkodzie alby dzielić słownictwo ze względu na jakąś inną cechę, np. zbiór czasowników nieregularnych, liczebników, idiomów, itp. Każda osoba uczy się inaczej więc warto eksperymentować, co przynosi najlepsze rezultaty. Pamiętajmy jednak, że ludzki mózg lubi porządek i łatwiej zapamiętuje poukładane informacje.

    Uruchamiając program otrzymujemy jedną gotową talię, którą możemy dowolnie nazwać. Następnie dołączamy fiszki poprzez kliknięcie w przycisk „Dodaj” i uzupełnienie pól. Pamiętajmy, że program jest uwspółcześnioną wersją papierowych kartek papieru i jego stosowanie jest podobne. Po jednej stronie elektronicznej kartki, w polu Front, wpisujemy pytania, natomiast w polu Back, odpowiedź. Jeśli uczymy się języka obcego, to logicznym wyborem jest umieszczanie w pierwszym polu słówek i wyrażeń po polsku natomiast w drugim polu ich angielskich tłumaczeń.

    Nauka polega na tym, że udzielamy odpowiedzi na pojawiające się pytania, a następnie oceniamy swoje odpowiedzi. Jeżeli nie pamiętamy zbyt dobrze i źle ocenimy odpowiedzi, pytania pojawiać się będą częściej. Jeśli natomiast dobrze pamiętamy treść i dajemy sobie ocenę pozytywną, kartki z pytaniami będą pojawiać się rzadziej. Bardzo prosty koncept ale niezwykle skuteczny w szybszym zapamiętywaniu – nie marnujemy czasu na powtórki pojęć, które znamy i skupiamy się na słabo zapamiętanych.

    Aplikacja umożliwia dołączanie nie tylko słówek czy zdań, tworząc nowe kartki możemy i powinniśmy dołączać do fiszek także zdjęcia i rysunki, dźwięki a nawet pliki wideo. Możemy korzystać też z innych kolorów dla pytań i innych dla odpowiedzi oraz nagrywać własne dźwięki. Im bardziej interaktywna fiszka, tym większa szansa, że łatwiej zapamiętamy informacje. Wszystkie te interaktywne elementy, możemy dołączać wprost z menu albo przez zastosowanie techniki „drag and drop” czyli przyciągnięcia pliku i upuszczenia go w stosownym miejscu.

    Skąd brać dźwięki do fiszek?

    Angielski nie jest językiem fonicznym, to znaczy związek między słowem pisanym a mówionym jest dosyć luźny (np. wymowa różnych słów może być identyczna: np. flower i flour, sea i see albo wright i right) dlatego zawsze do tworzonych fiszek warto dołączać dźwięki. Przyspieszy to zapamiętywanie i równocześnie ułatwi rozumienie ze słuchu. No dobrze, wiemy już, że do fiszek warto dołączać dźwięki, ale skąd je brać? Istnieje całkiem sporo możliwości, oto niektóre z nich:

    • Możemy dyskretnie „pożyczać” je z programów, z których korzystamy i innych stron internetowych :) Czasami aby skopiować dźwięk wystarczy kliknąć prawym przyciskiem myszki w miejscu gdzie dźwięk jest odtwarzany i zapisać go na dysk swojego komputera. Czasami nie ma takiej możliwości i musimy wyświetlić źródło strony (w przeglądarce Chrome np. przycisnąć Ctr + U albo prawy przycisk myszy i „Wyświetl źródło strony”) i odszukać plik manualnie (można np. skorzystać z funkcji wyszukania Ctr + F i wyszukać wszystkie pliki dźwiękowe na stronie wpisując .mp3 albo .wav). Nie chcę tutaj wchodzić w dyskusję o prawach autorskich, ale wydaje mi się, że jeżeli ktoś udostępnia wszystkim dźwięki na stronie internetowej albo już kupiliśmy software, to nic złego się nie stanie, jeżeli dla własnych potrzeb użyjemy tych dźwięków. W razie wątpliwości warto zawsze skontaktować się z właścicielem plików i o to zapytać.
    • Możemy również korzystać z innych talii, przygotowanych i udostępnianych przez innych użytkowników Anki. Wspominałem już, że nie zalecam używania całych talii (jeżeli jesteśmy leniwi i nie chcemy tworzyć sami fiszek, to chyba lepszymi programami będą dla nas Duolingo i Memrise), ale nic nie stoi na przeszkodzie aby je przebudować albo wykorzystać ich dźwięki. Wszystkie talie do nauki angielskiego dostępne są na tej stronie: ankiweb.net/shared/decks/english. Jeżeli interesujecie się innymi językami obcymi czy przedmiotami, to warto również odwiedzić tą stronę: ankiweb.net/shared/decks.
    • Trzecie źródło dźwięków to nagrania przygotowane przez użytkowników serwisu Rhino Spike. Możemy tam opublikować listę słówek i zwrotów i poprosić użytkowników, najlepiej „native speaker’ów”, o ich nagranie. Po pobraniu dłuższego pliku dźwiękowego musimy go jedynie pociąć na mniejsze kawałki z wymową danych fraz. Dobrym darmowym programem, który nam w tym pomoże jest Audacity.
    • Ostatnie źródło, z którego sam często pozyskuję dźwięki, to Google Translate. Musimy tutaj uważać, ponieważ wymowa różnych fraz może być niedoskonała, choć z językiem angielskim nie ma większych problemów. Zaletą używania Google Translate jako źródła dźwięków jest możliwość ich automatycznego dodawania. Jeżeli skorzystamy z tej opcji nie będziemy musieli indywidualnie dołączać plików audio do fiszek. Wystarczy kilka kliknięć i dźwięki błyskawicznie zostaną dołączone do wielu kart. Zaoszczędzimy więc sporo czasu na tworzenie fiszek
      Automatyczne dołączanie dźwięków jest stosunkowo łatwe ale musimy najpierw wgrać dodatek AwesomeTT. W programie Anki zainstalowanym na naszym komputerze wybierzmy: Narzędzia / Dodatki / Przeglądaj i zainstaluj. Wklejmy kod „301952613”, zatwierdźmy i dodatek zostanie zainstalowany.

       

      instalowanie dodatków
      Następnie dołączamy fiszki do danej talii bez dźwięków. W trzecim kroku przechodzimy do menu „Przeglądaj” i zaznaczamy fiszki, do których chcemy dołączyć dźwięki (możemy równocześnie zaznaczyć wiele kart, pomocne może okazać użycie klawiszy Shift i/lub Ctr). Po zaznaczeniu fiszek z górnego menu wybieramy AwesomeTT i „Add audio to selected”. W zależności od języka możemy wybrać kilka różnych źródeł. Warto oczywiście sprawdzić inne, ale ja dla naszego przykładu wybiorę Google Translate (pole Generate using) i English British en-GB (pole Voice). Po prawej stronie zaznaczam gdzie dźwięk ma być dołączony (w moim wypadku jest to druga strona fiszki czyli Back). Jest jeszcze kilka dodatkowych opcji, możemy np. albo zastąpić istniejący dźwięk albo go dodać. Zaznaczamy lub odznaczamy opcję zgodnie z tym, co chcemy osiągnąć. Klikamy w przycisk Generate i dodatek automatycznie pobierze i dołączy dźwięki do zaznaczonych fiszek.
      dołączanie dźwięków
      Czasami zdarza się, że nie uda się dołączyć dźwięków, chyba Google nie lubi takiego ich podkradania. Jeżeli tak się stanie, spróbujmy raz jeszcze za kilka godzin. Za drugim lub trzecim razem wszystko powinno być OK.

    To właściwie wszystko, mam nadzieję, że te informacje przydadzą Ci się i przyspieszą naukę angielskiego. Naprawdę wszystkim polecam przynajmniej wypróbowanie programu Anki. Jeżeli masz jakieś dodatkowe pytania, proszę skorzystaj z komentarzy poniżej. Jestem ciekawy Twojej opinii o Anki, Duolingo i Memrise. Daj mi znać co o nich sądzisz i która aplikacja jest najlepsza. Dzięki z góry!

  • Najlepsze narzędzia do nauki angielskiego (SPP12)

    Najlepsze narzędzia do nauki angielskiego (SPP12)

    Witam w kolejnym odcinku podcastu :) Tym razem w audycji dzielę się informacjami na temat najlepszych narzędzi do nauki języka angielskiego. Szczegółowe informacje i linki do wszystkich wymienionych narzędzi odnajdziecie poniżej.

    Przed głównym tematem, wspominam o zapowiedzianej podwyżce cen w Sky. Jeżeli chcecie jej uniknąć, odnajdziecie na stronie sky broadband i zamówcie usługę internetu w dobrej cenie. Warto też odwiedzić naszą tabelkę z ofertami tani internet.

    Notatki do odcinka

    Programy do nauki angielskiego

    Strony internetowe i aplikacje pomocne w nauce angielskiego

    • Repeto English – strona z ciekawymi materiałami (dialogi, opowiadania, pliki wideo)
    • Anki – być może najlepszy „resource” w całym odcinku podcastu. Jest to strona internetowa i aplikacja do tworzenia „inteligentnych” fiszek, przydatnych w szybkim zapamiętywaniu słówek i zwrotów (na stronie docelowej znajdują się linki do mobilnych aplikacji Android i iOS)
    • RhinoSpike.com – strona, na której możemy poprosić native speaker’ów o nagranie słówek, zwrotów lub całych fragmentów książek
    • Italki.com – platforma, na której możemy znaleźć skypowego partnera językowego albo taniego nauczyciela języka
    • FluentU.com – zbiór przydatnych filmów i plików audio do nauki języków

    Inne przydatne artykuły i źródła

    Zachęcam do podzielenia się swoją opinią w komentarzu na temat metod i narzędzi, z których sami korzystacie ucząc się angielskiego. Napiszcie proszę, które z nich możecie polecić, a które okazały się nieskuteczne. Dzięki z góry!

  • Jak wystąpić o stałą rezydenturę w UK?

    Jak wystąpić o stałą rezydenturę w UK?

    Odbiegamy nieco od tematyki finansowej. Zgodnie z zapowiedzią w podcaście o powrocie do Polski, dzisiaj wpis z informacjami dla osób, które chcą uzyskać w UK stałą rezydenturę (permanent residence).

    Chciałbym od razu poinformować, że nie jestem specjalistą z tego zakresu i przedstawiam tutaj informacje, które zebrałem w ciągu zaledwie kilku godzin. Dlatego proszę traktować niniejszy wpis jedynie jako wstęp to tej tematyki i przed wysłaniem wniosku o rezydencję pozyskać więcej informacji na źródłowych stronach rządowych.

    Zacznijmy od wzmianki, że w myśl obowiązującego prawa Polacy i inni obywatele Unii Europejskiej mieszkający w UK nie są zobowiązani do posiadania specjalnego dokumentu potwierdzającego rezydencję. Na mocy wcześniejszych traktatów Unii Europejskiej możemy swobodnie przyjeżdżać do UK i tu pracować. Wystarczy, że mamy podstawowy dokument tożsamości ze swojego ojczystego kraju. Jeśli jakaś instytucja po przyjeździe do UK potrzebuje od nas potwierdzenia adresu, to zwyczajnie przedstawiamy rachunki za media lub brytyjskie prawo jazdy. Osobiście mieszkam w UK od 11 lat, nie mam „stałej rezydentury” i nigdy nie spotkałem się z żadnym problemem wynikającym z tego faktu. Stała rezydentura jest więc tylko opcją, z której wcale nie musimy korzystać.

    Sytuacja ta może się jednak zmienić. Na 2017 rok zaplanowano referendum w sprawie członkostwa w Unii Europejskiej i niewykluczone, że Wielka Brytania z niej wystąpi. Nawet jeśli do tego nie dojdzie, Brytyjczycy prawdopodobnie i tak będą negocjować wprowadzenie pewnych zasad ograniczających emigrację, również z państw Unii Europejskiej.

    Jeżeli więc ktoś planuje mieszkać w Wielkiej Brytanii na stałe i obawia się ewentualnych problemów z wjazdem do kraju, dostępem do świadczeń czy załatwieniem niektórych formalności (zakup domu?), to może wystąpić o stałą rezydenturę. Dokument taki jest ważny przez 10 lat i potwierdza nasze prawo do bezterminowego przebywania w UK. Po okresie 10 lat można dokument odnowić, natomiast wyjazd z UK na okres 2 i więcej lat unieważnia stałą rezydenturę.

    Można co prawda od razu wystąpić o brytyjskie obywatelstwo i po jego uzyskaniu mieć pewność, że nikt nas z kraju nie wyrzuci. Procedura uzyskania obywatelstwa jest jednak i bardziej skomplikowana (zdanie egzaminu Life in the UK, udowodnienie, że znamy język angielski) i droższa (dorosła osoba płaci za obywatelstwo £1,005, dziecko £749 podczas gdy rezydentura kosztuje tylko £65 dla każdej osoby). Nie wszyscy Polacy chcą też zostać Brytyjczykami. Myślę więc, że dla osób, które niepewnie patrzą w przyszłość permanent residence jest dobrą alternatywą. Bez względu na okoliczności, posiadanie dokumentu poświadczającego rezydencję w UK na pewno nam nie zaszkodzi, a być może pomoże.

    Warunki

    Aby uzyskać stałą rezydenturę musimy spełnić kilka warunków. Szczegółowe informacje dotyczące wszystkich kryteriów dostępne są w formularzu EEA (PR). Ja tutaj, dla naszych potrzeb, zaprezentuję podstawowe wymagania, które spełnia większość Polaków mieszkających w UK. Oto one:

    • Stałe przebywanie na terenie UK przez okres 5 lat jako:
    • Tzw. ‘qualified person’ z kraju członkowskiego Unii Europejskiej. W czasie 5 lat pobytu musimy albo pracować lub być samo-zatrudnieni (self-employed), samo-wystarczalni (’self-sufficient’, chyba oznacza to, że żyjemy nie pobierając zasiłków), studiować ewentualnie być zarejestrowanym bezrobotnym (jobseeker).
    • O stałą rezydenturę mogą się także starać członkowie rodzin 'qualified persons’.
    • O rezydenturę mogą się także starać osoby, które pracowały w UK i przeszły na emeryturę, zakończyły aktywność lub pracują za granicą, ale chcą zachować prawo do pobytu w UK oraz członkowie ich rodzin.
    • Być osobą o „dobrym charakterze” (ten wymóg nie jest wyraźnie sprecyzowany, ale w formularzu są pytania dotyczące przestępstw i wykroczeń więc można się domyślać, że osoby, które weszły w konflikt z prawem w pewnych okolicznościach nie otrzymają prawa do bezterminowego pobytu).

    Jeśli chodzi o pierwszy wymóg nieprzerwanego pobytu przez okres 5 lat, w każdym roku powinniśmy być w UK co najmniej 6 miesięcy. Wyjątkiem są dłuższe wyjazdy, maksymalnie 12 miesięcy, wynikające z ważnych powodów, np. leczenia, urodzenia dziecka albo pracy za granicą.

    Koszt

    Jak wspomniano, uzyskanie stałej rezydentury kosztuje £65. Kwotę tą musi uiścić każda osoba, która występuje o dokument, przykładowo jeżeli równocześnie występujemy o rezydenturę dla wszystkich członków 4-osobowej rodziny, to musimy zapłacić £230 (4 x £65). Opłatę możemy uiścić na kilka różnych sposobów: dołączając do aplikacji czek, bankers draft, postal order lub informację o karcie kredytowej lub debetowej. Szczegółowe informacje jak zapłacić za rezydenturę znajdują się w formularzu EEA PR (Payment Guidance)

    Skąd pobrać formularz?

    Formularz możemy pobrać ze strony: Apply for a document certifying permanent residence or permanent residence card: form EEA (PR). Interesujący nad dokument to Application for a document certifying permanent residence or permanent residence card: form EEA (PR), ale tuż pod nim odnajdziemy drugi plik pdf ze wskazówkami jak jak wypełnić formularz (nazywa się EEA(PR): guidance notes). Oczywiście warto zapoznać się i z tym dokumentem.

    Jak wypełnić formularz?

    Wypełnienie formularza nie jest łatwe dlatego po jego pobraniu powinniśmy szczegółowo zapoznać się z wszystkimi informacjami i wskazówki jak go uzupełnić (sporo z nich odnajdziemy w samym formularzu). Warto również zapoznać się ze wspomnianymi guidance notes, czyli wskazówkami i dodatkowymi informacjami jak to zrobić. Jeżeli nie znamy dobrze języka angielskiego skorzystajmy z pomocy znajomych albo firmy, która zajmuje się sprawami imigracyjnymi i ma stosowną akredytację.

    Uwaga, cały formularz jest bardzo długi, ma aż 82 strony. Drukujemy, uzupełniamy i wysyłamy wyłącznie strony, które dotyczą naszej sytuacji. Na pewno będzie to pierwsza strona formularza i dane dotyczące płatności (Payment details). W dalszej kolejności strony o naszej sytuacji i sytuacji członków naszej rodziny (od sekcji Section 1 – Applicant’s details i dalej). Sekcja 3 (Section 3 – About your application) podpowie nam, które części formularza powinniśmy jeszcze uzupełnić. Wypełniamy jeden formularz dla całej rodziny a nie formularze indywidualne.

    Po wydrukowaniu potrzebnych sekcji formularza uzupełniamy je czarnym kolorem i drukowanymi literami. Starajmy się wypełnić wszystko czytelnie, nie zapominajmy o odstępach pomiędzy wyrazami i sekcjami. Staranne wypełnienie formularza zwiększy nasze szanse, że zostanie on zaakceptowany.

    Obok samego dokumentu będziemy musieli również dołączyć zdjęcia (2 zdjęcia takie same jak do paszportu, podpisane z tyłu, umieszczone w małej kopercie i przypięte do formularza), dokument poświadczający naszą tożsamość i narodowość (paszport, dowód osobisty), dokument, które mogą poświadczyć związki w rodzinie (akty urodzenia, małżeństwa, itp). To nie wszystko :) Musimy również poświadczyć fakt bycia zatrudnionym (certyfikaty P60, listy od pracodawców), samo-zatrudnionym (poświadczenie odprowadzania składek NI, faktury, wyciągi z kont bankowych, itp), studentem (listy z uczelni), bezrobotnym (list z biura pracy). Informacje na temat dokumentów, które należy dołączyć do formularza znajdują się w „Section 18 – Documents and evidence”.

    Gdzie wysłać formularz?

    Wypełniony formularz wraz ze wszystkim dodatkowymi dokumentami należy wysłać na adres:

    Home Office – EEA applications
    PO Box 590
    Durham
    DH99 1AD

    Ponieważ jest to ważna przesyłka, warto wysłać ją przy użyciu Royal Mail special lub recorded delivery. Przed wysłaniem zgłoszenia sprawdźmy, czy zawiera wszystkie informacje i dodatkowe dokumenty (zdjęcia, paszporty, dowody tożsamości, akty urodzenia, akty małżeństwa, itp.). Nie zapomnijmy podpisać formularza :)

    Jeżeli wszystko poszło po naszej myśli, to po kilku tygodniach otrzymamy dokument poświadczający rezydencję. W razie problemów natomiast zostaniemy poproszeni o uzupełnienie informacji lub nową dokumentację. Wnioski od osób, które nie spełniają wymagań zostaną odrzucone.

    Pytania i odpowiedzi

    Czy mogę ubiegać się o rezydenturę jeżeli nie mam WRS?

    Jeżeli ktoś przebywa w UK ostatnich 5 lat i spełnia pozostałe warunki, to brak certyfikatu Worker Registration Scheme nie powinien być przeszkodą w zdobyciu stałej rezydentury. Taką informację uzyskałem w trakcie rozmowy telefonicznej z pracownikiem UK Visas and Immigration. WRS zniesiono 30 kwietnia 2011 a więc ponad 5 lat temu. Oznacza to, że przez ostatnie 5 lat nie było obowiązku posiadania certyfikatu więc nie ma większego znaczenia czy go mamy czy nie. Wypełniając aplikację należy podać prawdziwą datę przyjazdu do UK ale udokumentować nieprzerwany pobyt w UK z ostatnich 5 lat, kiedy WRS już nie obowiązywał.

    Nie pamiętam dokładnych dat wszystkich wyjazdów z UK. Co mam wpisać?

    Pewnym rozwiązaniem tego problemu może być sprawdzenie skrzynki mailowej, gdzie być może odnajdziemy potwierdzenia lotów, przepraw promowych, wczasów, wakacji z datami wyjazdów. Jeżeli nie uda się ustalić tego w ten sposób, nie mamy innego wyjścia jak podanie informacji o wyjazdach, które pamiętamy z przybliżonymi datami. Zadaniem ubiegającego się o rezydenturę jest udowodnienie nieprzerwanego 5-letniego pobytu w UK także skupmy się na ostatnich 5 latach i podajmy przybliżone daty.


    Mam nadzieję, że informacje tu zawarte okażą się przydatne i pomogą w zdobyciu stałej rezydentury. Jeżeli coś nie jest jasne, zachęcam do zadawania pytań w sekcji komentarze. Postaram się odpowiedzieć na każde pytanie ale liczę również na pomoc bardziej zorientowanych w temacie czytelników.

  • Czy i jak wrócić do Polski? (SPP10)

    Czy i jak wrócić do Polski? (SPP10)

    Oto dziesiąty odcinek naszego podcastu! Tym razem opowiadam o trudnym dla nasz wszystkim temacie czyli powrotach do Polski. Sam chcę wracać ale nie „na wariata” tylko spokojnie wszystko planując.

    Notatki do odcinka

    W odcinku wspominam o kilku wpisach w naszym serwisie poruszających tą tematykę. Oto linki prowadzące do artykułów, miłej lektury :)

    Jeśli chodzi o kwestie formalne, które warto „załatwić” przed wyjazdem w UK to zachęcam do przeczytania większego artykułu na ten temat i odwiedzenia kilku stron internetowych, o których mówię w audycji:

    Pytania od czytelników

    • giffgaff, link do strony gdzie można zamówić kartę giffgaff (po doładowaniu £10 otrzymujemy dodatkowy credit o wartości £5)
    • State Pension calculator, tutaj możemy sprawdzić kiedy rząd zacznie nam wypłacać emeryturę i w jakiej wysokości ona będzie

    Zachęcam do podzielenia się swoją opinią w komentarzu na temat powrotu z UK do ojczyzny. Daj mi i innym słuchaczom znać co sądzisz na ten temat. Czy lepiej mieszkać w UK czy Polsce? Jeżeli w Polsce, to kiedy i jak wrócić? Jeżeli w UK, to dlaczego? Może sam już wróciłeś/wróciłaś? Napisz czy była to dobra decyzja. Dzięki z góry :)

  • Tanie i bezpieczne wyjazdy wakacyjne, gdzie je kupić (SPP6)

    Tanie i bezpieczne wyjazdy wakacyjne, gdzie je kupić (SPP6)

    Witam w kolejnym odcinku podcastu, tym razem opowiadam o tanich zakupach wczasów, pokoi hotelowych, lotów, słowem wszystkim co sprawi, że za nasze turystyczne wypady zapłacimy nieco mniej. To nie koniec, w tym odcinku poznasz jeszcze kilka dodatkowych informacji na temat bezpieczeństwa w podróży. Ponieważ nie jestem ekspertem z tej dziedziny, liczę bardzo na Twój komentarz. Jeżeli znasz jakieś sposoby na obniżenie ceny wyjazdów turystycznych, lotów, itp., podziel się nimi poniżej. Dzięki z góry!

    Adres dla osób, które chciałby pobrać podcast i odtwarzać go na telefonie, tablecie lub innym urządzeniu: http://13.42.70.39/feed/podcast/

    Notatki do odcinka

    Strony internetowe zestawiające różne promocje turystyczne

    Strony internetowe z tanimi lotami

    Strony internetowe z tanimi noclegami

    Porównywarki wakacji (package holidays)

    Turystyka i finanse

    Jeżeli mam specjalną turystyczną kartę kredytową i zostaniemy zapytani za granicą jaką walutą chcemy zapłacić, wybierzmy zawsze walutę kraju w którym jesteśmy.

    Bezpieczeństwo podróży

    • Informacje o ubezpieczeniu w trakcie podróży, znajdują się na stronie ubezpieczenie turystyczne.
    • Zapytajmy znajomych o miejsca, hotele, parki campingowe, które mogą polecić. Sprawdźmy recenzje i opinie o hotelach, parkach, itp. na stronach internetowych: TripAdvisor, Holiday Check i Travel Planet
    • Przez zakupem wczasów sprawdźmy czy są one chronione przez ATOL i ABTA, jeżeli nie, to ich nie kupujmy.
    • Kupując wczasy warto użyć karty kredytowej zamiast debetowej (pamiętajmy aby szybko ją spłacić i uniknąć odsetek). Przed płatnością sprawdźmy czy nie ma dodatkowych opłat za użycie karty kredytowej (tzw. surcharges), jeżeli są duże zapłaćmy kartą kredytową pierwszą ratę a kolejne zwykłą kartą debetową.
    • Jadąc do Europy pamiętajmy o wzięciu ze sobą karty EHIC (European Health Insurance Card), która z pewnością się przyda w wypadku problemów zdrowotnych.
    • Równie ważną rzeczą jest ubezpieczenie podróży chroniące nas konsekwencjami wielu wielu zagrożeń (spóźnienia, zgubienie bagażu, utrata paszportu, kradzież, pobyt w szpitalu). Ubezpieczenie podróży jest tanie i zdecydowanie warto je mieć. Na stronie Moneysupermarket można porównać oferty 55 firm ubezpieczeniowych i wybrać odpowiednią polisę.

    Pozostałe informacje

    • Claim National Insurance Refund – odzyskiwanie nadpłaconych składek emerytalno-zdrowotnych
    • giffgaff – zamawiając kartę SIM w sieci giffgaff po kliknięciu w ten link i doładowując konto otrzymacie bonus w wysokości £5.
  • Witam w pierwszym odcinku podcastu (SPP1)

    Witam w pierwszym odcinku podcastu (SPP1)

    Hej, witam w pierwszym odcinku Smart Polak Podcast, audycji dla Polaków mieszkających w Wielkiej Brytanii, którzy chcą poprawić swoją sytuację finansową. Słuchając pierwszej audycji dowiesz się kilku rzeczy o mnie, dlaczego zdecydowałem się na nagrywanie podcastu oraz co pojawi się w kolejnych odcinkach.

    Mam od razu do Ciebie gorącą prośbę, jeżeli możesz, daj mi znać w komentarzu co sądzisz o tym pierwszym odcinku, co Ci się w nim podobało, a co nie. Dodaj, co mógłbym zrobić aby kolejne odcinki były lepsze.

    Jak wspominam w audycji, chciałbym również poznać o czym chciał(a)byś dowiedzieć się z kolejnych audycji, jakich informacji finansowych szukasz i z czym masz największe problemy. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć w kolejnych odcinkach. Jeżeli jakiś problem będzie nieco większy, poświęcę mu całą audycję. Jak możesz przesłać mi pytania i opinię? Bardzo łatwo, skorzystaj z komentarzy pod wpisem, wyślij mi maila na info[małpka]smartpolak.co.uk. Dziękuję z góry za każdy komentarz, pytanie i sugestię.

    Z tego małego zdenerwowania wynikającego z nagrywani pierwszego odcinka, zapomniałem o ważnej informacji. Nie prowadzę serwisu w pojedynkę, wraz ze mną w redakcji Smart Polaka pracuje jeszcze kilka osób: Olga, Klaudia i Paweł. Bardzo ich przepraszam za to pominięcie i pozdrawiam.

    Notatki do pierwszego odcinka

    W czasie audycji wspomniałem o kilku podcastach, których sam słucham. Oto ich lista wraz z linkami do stron, gdzie można pobrać poszczególne odcinki.

    Język Polski

    Język Angielski

    • Smart Passive Income Podcast, bardzo popularny podcast Pata Flynn’a o zarabianiu w sieci i dochodzie pasywnym, 11 milionów pobrań!
    • The Fizzle Show, podcast z pogranicza edukacji i rozrywki, duża garść przydatnych informacji jak prowadzić biznes online w zabawnej formie.
    • The Disciplined Investor, świetny podcast, którego gospodarzem jest Andrew Horowitz. Analizy rynku i poszczególnych film, ciekawe wywiady, porady dla początkujących inwestorów.
    • The Rich Dad Radio Show, godzinne show prowadzone przez Robera Kiyosaki i jego żonę Kim. Sporo interesujących informacji o finansach i inwestowaniu oraz rozmów z ciekawymi gośćmi.